Beş yıl önce kardeşinin düğününde annesi, yengesi ve teyzelerinin taktığı beyaz keten tülbentten etkilenen ve bunları kitre bebeklere uygulayan Fatma Balki, yeni bir yöresel bebek ortaya çıkarttı.
Adıyaman Halk Eğitim Merkezinde kitre bebek yapım kursu hocası olan Fatma Balki, yöresel başörtüsü beyaz keten tülbent ve yöresel kıyafetleri kullanarak “Zılha Bebek” yaptı. Güneydoğu Anadolu bölgesinde kırlarda yetişen yabani bir dikenin özsuyu olan kitreyi yapıştırıcı olarak kullanarak, tel, pamuk ve kullanılmış kıyafetler ile yapılan Zılha Bebek’in patenti 2020’de alındı.
Fatma Balki, Halk Eğitim Merkezi bünyesinde açtığı kurslar ile onlarca kişiye Zılha Bebek yapımını öğretiyor. Kadınlar için yeni bir iş alanı olan Zılha Bebek, sosyal medya üzerinden satılıyor.
Balki, Zılha Bebek fikrinin kardeşinin düğününde ortaya çıktığını belirterek, “Kardeşimin düğününde yengem, teyzem, annem ve birçok kadının beyaz keten tülbent taktığını gördüm. Ben kitre bebek çalıştığım için bu bebeğimin üzerine tasarlamak istedim. Daha sonra 2020’de bunun patentini aldım. 2020’den bu yana Zılha Bebek kursiyerleri yetiştiriyoruz. Adıyaman’da Zılha (Zeliha) ismi çok olduğu için Zılha ismini verdik.” ifadelerini kullandı.
- Zılha Bebek’in yapımı
Boyutuna göre kesilen teller bükülerek pamuk ile kaplanıyor, bez parçası ile pamuk sıklaştırılarak, kitre ile yüzeyi yine ince pamuk tabakasıyla kaplanıyor. Kitrenin donması için bekletilen bebeklere göre içlikler dikilerek içi pamuk ile dolduruluyor. Bebeklerin baş kısmına kalem ile kaş, göz, burun ve ağız çiziliyor. Eski elbiseler geri dönüşüm kesilip biçilerek bebekler için elbise yapılıyor. Elbiseleri giydirilen birbirinden ilginç yöresel Zılha Bebeklerin başlarına iğne, tığ ve firkete ile oyaları işlenen beyaz keten tülbentler bağlanıyor.
Beyaz keten başörtüsü genç kızlardan yeni gelinlere, orta yaşta kadınlardan yaşlı kadınlara göre bağlama şekli değişiyor.
