Adıyaman’ın hasretle beklediği Koçali, Gömükan, Çetintepe, Bebek-1, Bebek-2, Aslanoğlu sulama barajları Adıyaman’ın kaderini belirleyecek önemli projeler. Kaderi sulama barajlarına bağlı olan Adıyaman’da vatandaşlar dört gözle bu projelerin bitmesini bekliyor.
Adıyaman 2 milyon 400 bin dönüm araziye sahip ancak sadece bunun 400 binini sulayabiliyor. Tarıma elverişli 2 milyon dönüm arazimiz sulanamazken, sulamada Türkiye ortalamasında yüzde 19’lardayız. Atatürk Barajı sadece Şanlıurfa topraklarını sularken sulanabilir arazilerde ise çiftçiler kendi imkânlarıyla kurmuş oldukları istasyonlar vasıtasıyla sulama yapabiliyor.
GAP kapsamında Samsat ilçesini ve onlarca köyünü bu projeye feda eden Adıyaman’da bu önemli projeler sosyo ekonomik yönden ilimizi kalkındıracak. En verimli arazilerini suyundan istifade etmedikleri Atatürk Barajına fedan eden Adıyaman halkı için hayati önem taşıyan sulama barajları atanmışlar ve seçilmişler tarafından takip edilerek hızlandırılmalı.
187 BİN DÖNÜM TOPRAK SUYLA BULUŞACAK
2015 yılının Mart ayında dönemin Orman ve Su İşleri Bakanı Prof. Dr. Veysel Eroğlu’nun katılımı ile temeli atılan ve yapımı devam eden Koçali Barajını Adıyamanlılar dört gözle bekliyor. Yılda 120 milyon kilowatt-saat enerji üretecek ve 31,5 milyon metre küp içme suyu sağlayacak olan Koçali baraj gölünden alınacak 31, 5 milyon metre küp içme ve kullanma suyuyla Adıyaman’ın uzun yıllar içme suyu sorunu da çözüme kavuşturulmuş olacak. Temelden yüksekliği 125 metre olan Koçali, gövde dolgusu 5,4 milyon metre küp olan ön yüzü beton kaplamalı kaya dolgu baraj yapılacak. Barajda 292,8 milyon metre küp su depolanacak.Koçali Barajının 2019 yılında tamamlanması hedeflenmekteydi ancak fiziki gerçekleşme oranı geri seviyelerde.
GÖMÜKAN BARAJI
Gömükan Barajı sözleşmesi 21 Ekim 2016 tarihinde imzalanmıştı. GAP kapsamında yer alan yatırımlardan birisi olan proje tamamlandığında, Adıyaman’ın batısında mevcut Gölbaşı-Adıyaman-Malatya Devlet Karayolunun kuzeyindeki yaklaşık 8000 hektar arazinin, Çat Deresi ve Han Deresi akımlarının Barajda depolanması ile sulanması sağlanacak. Gömükan Barajı tamamlandığında milli ekonomiye yıllık 33.403.544 TL net gelir artışı ve 20.000 kişiye istihdam sağlayacak.
Barajın yapılma yeri Adıyaman ili olup barajın gövde dolgusu 3.860.000 m3 tür. Gövdesi ön yüzü beton kaplı kum-çakıl dolgu tipindeki barajın depolama hacmi 49.000.000 m3 ve temelden yüksekliği 80,50 metredir. Proje ile 72.610 dekar arazi, basınçlı borulu şebekeyle (yağmurlama+damla) sulanacak.
ÇETİNTEPE BARAJI
Bakıldığında iyi seviyelerde olan sulama barajımız Çetintepe Barajı. Projenin tamamlanarak hizmete alınması ile bölgede 608.000 dekar zirai arazi suyla buluşacak. Temelden 116 metre yükseklikte inşa edilen ve 460 milyon metreküp depolama hacmine sahip olacak barajda fiziki gerçekleşme iyi durumda. Proje inşaatında bugüne kadar batardolar, derivasyon tüneli ve dolusavak imalatları tamamlanmış olup, gövde dolgu çalışmaları devam etmekte. Tesisin hizmete alınmasıyla 608.000 dekar zirai araziye su temin edilerek ülke ekonomisine yıllık 250 milyon TL katkı sağlanacak.
Adıyaman’ın kurtuluşu tamamlanacak olan bu üç projeye bağlı. Yapımı ve projesi devam eden bu ciddi ve büyük bütçeli yatırımlar ilimiz su kaynaklarının etkin bir şekilde kullanılması ve hemşerilerimizin istifadesi için çok büyük önem arz etmekte. Bu bağlamda özellikle Adıyaman için çok önemli olan Koçali Barajı, Gömükan Barajı, Besni Barajı, Büyükçay Barajı HES Projesi, Çetintep Barajı, Bebek I ve Aslanoğlu üniteleri ile Çelikhan Sulama projeleri tamamlandığında sulu tarım için önemli bir avantaj sağlanacak.
ADIYAMANLI ŞANLIURFA’YA GIPTAYLA BAKMASIN
Büyükşehirlerin arasında kalmış olan Adıyaman, sulama barajlarının askıya alınmasıyla birlikte yine son yıllarda fark yediği Şanlıurfa’ya gıptayla bakmaya devam edecek. Sulamada Adıyaman’a fark atan Şanlıurfa ise son yıllarda artan sulama imkanları sayesinde ikinci ürün alıyor. Adıyaman’da sulama barajlarının yarım kalması Adıyaman’ın rekabet etmesini engelliyor.
Cumhuriyet tarihinin büyük projesi olan GAP projesine koca Samsat ilçesini ve onlarca yerleşim birimini feda eden Adıyaman GAP’ın nimetlerinden faydalanamadığını ifade eden vatandaşlar: “Bu proje için Samsat ilçesi haritadan silindi. Niçin? Su için. Fakat biz hala sulu tarıma geçemedik. Bu proje için insanlar yurtlarından edildi, doğup büyüdükleri topraklar sular altında bırakıldı. Samsat tarihte birçok medeniyete ev sahipliği etti ve bugün eski Samsat sular altında. Şimdiki Samsat ise bir ilçeden çok kasabayı andırırken bugün bir Harran gibi sulu tarımla birlikte modern sulama tekniklerini kullanmayı hasretle bekliyor. GAP projesi Adıyaman’dan çok şey aldı ancak hiçbir şey vermedi. Sulama barajları zamanından yapılsaydı, Samsat’ta sulama pompaj istasyonlarının tamamı devreye girseydi Samsat’ta bugün bir Harran olmaz mıydı? İnsanlarımızın işsiz kalmasının sebebi ilimize yatırım yapılmamasıdır. Sulu tarımdan ötürü Şanlıurfa’nın arazilerinde her türlü ürün yetişiyor. Ayrıca Atatürk Barajı ilimize geldiğinde bütün tarım arazilerimiz sular altında kaldı. Fakat ilk sulama sistemleri Şanlıurfa’ya yapıldı. Adıyaman ise hep mağdur edildi. Maalesef duyarsız yöneticilerin kurbanı olduk. Hiçbir millet yoktur ki devletine, milletine bu kadar bağlı fedakarlık yapsın. İşte biz Adıyamanlı çiftçiler olarak bu fedakarlığı topraklarımızı devletimize vererek bugün dünyanın sayılı barajları arasında olan Atatürk Barajının yapılmasını sağladık. Eski Samsat sular altında kalınca kimi insanlar şehre göçtü, kimisi de kurulan yeni Samsat’ı tercih etti. Ancak aradan geçen zamanda yeni Samsat olarak adlandırılan bugünkü Samsat ilçe havasına bürünemedi birde deprem vurdu. Bir ilçeden daha çok köyü andırıyor. Sulu tarım yapmak istiyoruz yapamıyoruz. Sulama pompaj istasyonları bugüne kadar neden yapılamadı. Adıyaman zaten sulamada dışlanan bir il. Yapılacak olan sulama barajları hep ertelenmiş başlananlara da ara verildi”